Heemkundevereniging

  1. Ovale vorm markt met stadhuis
  2. monumentale panden
  3. waterpomp
  4. graasboer

De markt is het centrale punt van het middeleeuws stadje. We zien dat het een ovale vorm heeft, in tegenstelling tot de grote rechthoekige marktpleinen uit de dertiende eeuw, die we aantreffen in Sittard, Nieuwstadt, Maaseik. Het is wellicht ontstaan als een ‘driehoekje’ , zoals we bijv. aantreffen in Illikhoven (klein) of de Pas te Roosteren (groot). In vroeger eeuwen liep de grote verbindingsweg aan de oostzijde van de Maas langs de huidige westzijde van het plein en kwam uit in de voorde van de Rode Beek (Feurtherpoort). Een afkorting vanaf de voorde naar de abdij liep langs de oostzijde van het plein; deze twee samen met de Kerkstraat (Salvatorstraat) vormde het driehoekje, waaruit later het ovaalvormige marktplein ontstaan is.
DE benaming markt is ontstaan uit het privilegie van markthouden in deze ruimte. Op deze ruimte kwamen vijf straten uit: Kerk- , Raadhuis-, Notaris-, Klooster- en marktstraat (stuk Kloosterstraat-Feurtherpoort)

Het stadhuis. Op het marktplein stond ook het belangrijkste gebouw van de stad het stad- of raadhuis. Het hoogste orgaan, het stadsbestuur of magistraat was van oudsher de raad van de gemene burgers van Susteren.
Deze raad vertegenwoordigde de stad en bestond meestal uit de schepenen, de leden van de rechtbank van Susteren. De raad vergaderde in het stadhuis dat op palen was gebouwd. Daar werd ook het archief bewaard, waarin de oorkonden met de privilegiën werden bewaard.
De schepen- of rechtbank, die bestond uit Rechter (schout) en schepenen vergaderde in het openbaar, wellicht onder het stadhuis. Op deze plaats kon men ook handeldrijven of gewoon schuilen voor een onweersbui. Het plaats staat nog op de kaart van 1804 aangegeven, het is mogelijk pas in de negentiende eeuw afgebroken.

Aan het huidige plein staan nog enkele monumentale en beeldbepalende huizen. Nummer 49 is gezien de muurankers uit 1743 en het front is voorzien van muurpijlers met als bekroning een ionisch aandoend kapiteel. Het statige pand ernaast is eveneens uit dezelfde tijd en is vooral bekend omdat hier de paarden van de postkoets werden uitgewisseld. De postkoets van Roermond naar de Martinuspoort van Wijk-Maastricht

Waterpomp. Water was natuurlijk een van de belangrijkste vereiste van een woonkern, vaak gelegen aan een waterloop, zoals beek of kreekjes langs terrasranden. Zoals we reeds zagen had men vooral twee typen waterputten, namelijk de regenwaterput en de grondwaterput. Pas na de middeleeuwen, in de 17e eeuw zien we de waterpomp, de stadspomp, in het straatbeeld verschijnen. In ieder geval op het marktplein en begin Feurthstraat stond nog rond 1900 een pomp. Het waren plaatsen waar de mensen elkaar troffen en waar men de nieuwtjes kon doorgeven. Momenteel is dit vervangen door de waterleiding en kunnen we overal in huis water aftappen.

Op het plein staat ook een beeldje dat de Grasboer voorstelt. De carnavalsvereniging van Susteren heeft de naam Graasbörgers of graasboeren.

We lopen verder langs de westzijde van het plein